Crita Legendha
Sing diarani crita legendha yaiku crita ingkang nyritakake asal-usul utawa kedadeyan salah sawijining panggenan.
Tuladha Crita Legendha:
Gua Kreyo

Sunan Kalijaga banjur nggoleki menyang ngendi pindhahe wit jati mau. Anggone nggoleki nganthi tekan alas kang dhuwur kanthi sebutan Guwa Kreyo. Ing kono, Sunan Kalijaga nemokake kayu jati sing ana ing Gunung Gombel, ananging kayu kasebut angel banget dijupuk. Sunan Kalijaga banjur semedi ana ing cedhak guwa.

Nalika Sunan Kalijaga semedi ana ing cedhak guwa, ana wanara cacah papat marani Sunan. Wanara mau werna wulune abang, kuning, putih, lan ireng. Para wanara kuwi ngandharake marang Sunan manawa bakal ngrewangi Sunan Kalijaga mundhut kayu jati kang angel dijupuk mau. Sunan Kalijaga lan wanara-wanara mau nggawa kayu Jati menyang Kraton Demak lan bakal digunakake kanggo nyangga masjid Demak. Para wanara kuwi kepengen melu mbangun sangga mesjid Demak ananging karo Sunan Kalijaga ora ngolehke amarga wujude dudu menungsa.

Nanging kanggo bales budi merga wis diewangi njupuk kayu jati, para wanara kuwi mau diparingi Sunan Kalijaga dhaerah kekuwasaan ing sisih wetan lan diparingi kuwasa “ngreho”. Ngreho tegese ngopeni utawa njaga. Saka tembung ngreho kuwi, mula dijenengi laladan Guwa Kreyo sing dijaga karo para wanara.




